Zutphen/Warnsveld, 8 februari 2018

Aan Burgemeester en Wethouders gemeente Zutphen,

 

Op 1 januari 2018 is de gewijzigde wet Energie Transitie in werking getreden als opvolger van de wet STROOM. De wet is tot stand gekomen met instemming van provincies (IPO) en gemeenten(VNG). Er zijn belangrijke wijzigingen die tegemoet komen aan de bezwaren van gemeentes over de bekostiging van het onder de grond brengen van hoogspanningsverbindingen. Hieronder volgt een toelichting.

 

Aanwijzing

In de gemeente Zutphen gaat het om het onder de grond brengen, d.w.z. verkabeling van 150 kV lijnen in 3 woonwijken over een afstand van circa 3 kilometer. En over de uitkoop van 1 woning in het buitengebied. Dit is in 2 ministeriële brieven wettelijk vastgesteld (2014).

 

Gedeelde verantwoordelijkheid

Tot 2014 waren de gemeenten voor 100% verantwoordelijk voor de verkabeling van hoogspanningsverbindingen en de kosten daarvan. Vanaf 2014 vergoedt het Rijk 75% en is de gemeente verantwoordelijk voor 25%. Op 30 januari 2018 heeft minister Wiebes toegezegd dat het Rijk bij gemeenten met meer dan 30.000 inwoners 80% van de kosten voor verkabeling vergoedt. Gemeenten én provincies zijn samen verantwoordelijk voor de overige 20%. En er is een maximum bepaald. Als de kosten voor de gemeente/provincie meer zijn dan € 975.000 per kilometer dan zijn de meerkosten voor rekening van het Rijk. Voorlichting aan de inwoners is een kostenpost die voor rekening van de gemeente blijft.

 

Haalbaarheidsonderzoek

De eerste stap voor iedere gemeente is door TenneT een haalbaarheidsonderzoek te laten doen naar de mogelijkheden van verkabeling en de daarmee gepaard gaande kosten. Het verstrekken van de opdracht tot onderzoek is sterk vereenvoudigd en kan simpel aan de hand van een on-line document. De gemeente of provincie zijn verantwoordelijk voor de aanvraag. In de gemeente Zutphen is nog geen haalbaarheidsonderzoek gedaan. Wel weten we uit diverse contacten met TenneT dat verkabeling langs de Den Elterweg een haalbare zaak lijkt te zijn en dat er technisch gezien geen onoverkomelijke problemen lijken te zijn. Ook de eigendom van de gronden lijkt overwegend van de overheid te zijn.

Go-NoGo

Op grond van de bevindingen van het haalbaarheidsonderzoek en mogelijk andere bevindingen die van belang zijn, wordt vervolgens door een gemeente besloten of de verkabeling uitgevoerd kan en moet worden.  Er zijn inmiddels case studies van andere gemeenten (Apeldoorn, Veenendaal) beschikbaar. Een Go-NoGo beslissing zal dus gelet het tijdstip, genomen worden tijdens de volgende bestuursperiode in onze gemeente van 2018-2022.

 

Bijdrage voor onderzoek en uitvoering van werkzaamheden

Kosten voor het haalbaarheidsonderzoek zijn niet langer alleen voor rekening van de gemeente. Ze zijn voor rekening van het Rijk als de verkabeling onverhoopt niet uitvoerbaar zou blijken te zijn. Als de verkabeling wél uitvoerbaar is vallen de kosten onder het totaal van de kosten voor onderzoek en uitvoering in de betreffende gemeente, met als uiterste grens de 20%.

 

Termijnen

Netbeheerder TenneT is verantwoordelijk voor de uitvoering van het haalbaarheidsonderzoek en vervolgens voor de uitvoering van de verkabeling. TenneT geeft waar mogelijk aan lokale/regionale uitvoerders opdrachten. De regeling om voor bekostiging door het Rijk in aanmerking te komen loopt tot 31 december 2021. Tot die datum loopt de termijn om TenneT opdracht te geven tot het haalbaarheidsonderzoek en Go-NoGo te besluiten over de opdracht tot verkabeling. Tot 15 jaar na dato mogen de kabels onder de grond gebracht worden, d.w.z. tot 2033.

De termijn van uitvoering van het verplaatsen van de kabels is dus aanzienlijk langer dan de termijn tot het doen van het haalbaarheidsonderzoek.

 

Urgentie

Naar verwachting komen er op korte termijn veel verzoeken binnen bij TenneT voor het haalbaarheidsonderzoek. Het aantal gemeenten dat kenbaar gemaakt heeft in principe over te willen gaan tot verkabeling loopt in de tientallen. Tennet heeft niet de capaciteit om alle vragen tot onderzoek op korte termijn te honoreren en hanteert niet langer het principe van urgentie maar het principe “wie het eerst kom, het eerst maalt.” Zutphen en Warnsveld stonden in 2014, gezien de urgentie van drie woonwijken, hoog op de lijst. Die maatstaf is vervallen.

 

Ruwe schatting

TenneT rekent de 80% door in de landelijke tarieven. Inwoners van gemeenten waar de kabels boven de grond blijven hangen betalen dus altijd mee. Voor Zutphen is ruwweg maximaal 3  x  €  975.000  =  € 2.925.000 nodig. In Apeldoorn heeft de provincie in 2014 al € 1.500.000 meebetaald. De provincie heeft eerder al toegezegd (2005 en later) ook open te staan voor de gemeente Zutphen. Stel dat de gemeente Zutphen en de provincie Gelderland overeenkomen dat voor Zutphen hetzelfde bedrag door de provincie wordt toegekend en stel dat de looptijd vijftien jaar is. Dan komt de bijdrage voor de gemeente Zutphen ruwweg neer op € 100.000 per jaar, te reserveren over een periode van 15 jaar. Daar staan bovendien inkomsten tegenover, die nader bepaald moeten worden. Het haalbaarheidsonderzoek moet duidelijkheid geven over de totale kosten.

 

Overweging

De wet EnergieTransitie is in werking getreden en regelt transparant de verantwoordelijkheid van de overheid en TenneT en de bekostiging van verkabeling. De gemeente Zutphen is voorstander van verkabeling, maar heeft de motie van 2014 om TenneT opdracht te geven tot het haalbaarheidsonderzoek geen prioriteit gegeven in de periode van de bijna afgelopen coalitie, gelet op de armlastige positie van de gemeente Zutphen. Inmiddels is de financiële positie van de gemeente aanzienlijk verbeterd en is de nieuwe wet op het gebied van energie en elektriciteit genoegzaam bekend. Voor alle gemeenten die het betreft is verkabeling een haalbare zaak geworden.

 

Conclusie:

Wij roepen de gemeente Zutphen op met spoed opdracht te geven aan TenneT om het haalbaarheidsonderzoek in de gemeente Zutphen uit te voeren.

Wil van Uden,

voorzitter Stichting Rivier, Stad en Dorp op één Lijn

 

Gemmie ten Velde,

voorzitter Stichting WarnsveldZutphenHoogspanningsVrij

ZUTPHEN ONTSPANT - Email: info@zutphenontspant.nl

website produced by